Een nieuw schooljaar. Een nieuwe start. Een periode voor leerlingen en leraren vol nieuwe kansen, verwachtingen en uitdagingen. De periode om te investeren in groepsvorming, routines en relaties. Ook wel beter bekent als “De Gouden Weken”.
Wat zijn de gouden weken?
De gouden weken zijn de eerste cruciale beginweken waarin een groep elkaar leert kennen. Hierin wordt de basis gelegd voor de groepsdynamiek, het leerklimaat en de onderlinge relaties tussen leerlingen en leerkrachten in een groep. Het is de periode om te investeren in veiligheid, vertrouwen en verbinding. Als leerkracht heb je gedurende De Gouden Weken de meeste invloed op hoe de groep zich verder ontwikkelt gedurende het jaar, maar hoe pak je dit praktisch aan?
Voordat ik uitwijk hoe De Gouden Weken er in de praktijk uit zouden kunnen zien, eerst even nog een stukje achtergrond waarom deze zo belangrijk zijn.
Waarom zijn ze De Gouden Weken zo belangrijk?
Iedere leraar weet: de start van het schooljaar is bepalend. Leerlingen gaan gedurende de start van het schooljaar door verschillende fasen van groepsvorming heen. In De Gouden Weken kun je dit proces als leerkracht positief sturen door structuur en routines te bieden en te zorgen voor gezamenlijke activiteiten. Dit zorgt voor rust, duidelijkheid en een veilige basis, die uiteindelijk de basis vormt voor het leren.
Er zijn 4 fasen voor groepsontwikkeling:
- Fase 1: Forming. Leerlingen leren elkaar kennen in voorzichtigheid. Het aftasten. Wie ben ik? Hoe verhoud ik me tot deze groep?
- Fase 2: Storming. De eerste wrijving ontstaat. Leerlingen zoeken hun plek op in de groep.
- Fase 3: Norming. Hier maakt de groep afspraken en ontwikkelt normen.
- Fase 4: Performing. De groep functioneert, werkt samen en iedereen komt tot leren.
De gouden weken spelen zich vooral af in de overgang van forming naar norming. De rol van de leerkracht is hierin cruciaal: door structuur, duidelijkheid en relatieopbouw kan de groep sneller en gezonder groeien. Vaak zijn (gedrag)problemen namelijk te voorkomen door vooraf flink te investeren in groepsvorming en duidelijke afspraken.
Gouden Weken, hoe pak je dit praktisch aan?
Op internet en in boeken is al veel te vinden over De Gouden Weken. Over werkvormen ga ik dan ook niet verder uitwijken. Hier vind je enkel een aantal praktische tips:
- Laat leerlingen elkaars naam leren m.b.v. naamspelletjes.
- Laat leerlingen elkaar op een dieper niveau kennen (huisdieren, hobby, interesses, lievelingskleur enz.) d.m.v. kennismakingsspelletjes. Ook als ze elkaar al deels kennen.
- Start elke dag bewust met een vast ritueel, zoals een kringgesprek of check-in.
- Werk aan groepsopdrachten waarin samenwerking centraal staat.
- Maak samen met de klas afspraken en visualiseer deze in de klas.
- Geef als leraar zelf het goede voorbeeld in houding en communicatie.
- Maak samen als groep plezier.
De daadwerkelijke kracht
Kortom, De Gouden Weken zijn meer dan een leuke startperiode. Ze zijn een pedagogisch fundament waarin groepsdynamiek, basisbehoeften( vertrouwen, verbinding, veiligheid & duidelijkheid) en leiderschap van de leraar samenkomen. Door in deze weken bewust te investeren, leg je een basis voor een schooljaar waarin leerlingen zich veilig voelen en zo het beste uit zichzelf kunnen halen.
Iedereen hele mooie Gouden Weken gewenst en een fijn schooljaar!
Liefs Francelle
NT2 Onderwijs 
Plaats een reactie